Ο Ελληνικός παραδοσιακός χορός, αποτελούσε και αποτελεί για τους Έλληνες μία δραστηριότητα κυρίως συνδεδεμένη με την παράδοση και τα έθιμα του τόπου μας. Έχουμε σκεφτεί όμως πόσα ακόμα οφέλη μπορούμε να έχουμε από τη συστηματική ενασχόληση με το χορό και κυρίως με τον Ελληνικό παραδοσιακό;
Είναι γεγονός ότι ο παραδοσιακός χορός, εξαιτίας της φύσης του, συνδυάζει πολλά στοιχεία: μουσική – χορό – τραγούδι – συνεργασία – ομαδικότητα – ατομικότητα – κοινωνικές επαφές – λαογραφία – ιστορία – ανάπτυξη κινητικών δεξιοτήτων – γύμναση σώματος – διάπλαση ψυχής – δυναμισμό – λεβεντιά – συμπεριλαμβάνει όλες τις ηλικίες. Πρόσφατα ερευνητικά δεδομένα(2008), δείχνουν πως ο χορός παρέχει οφέλη σε όλες τις ηλικίες, τόσο σωματικά όσο και ψυχικά.
Σωματικά Οφέλη:
Η συμμετοχή σε χορό θεωρείται μια ευχάριστη διαδικασία και η άσκηση που πραγματοποιείται μέσα από αυτήν, πιο αποτελεσματική. Πρωτ’ απ’ όλα, η μουσικοκινητική αγωγή που πραγματοποιείται κυρίως σε μικρές ηλικίες, μέσα από τη συμμετοχή σε μαθήματα παραδοσιακών χορών, είναι πολύ σημαντική. Δίνεται η δυνατότητα στα παιδιά, να αναπτύξουν δημιουργικές κινήσεις προσαρμοσμένες στην εκάστοτε μουσική. Συγκεκριμένα, η Ελληνική παραδοσιακή μουσική έχει τόσο μεγάλη ποικιλομορφία, που παίζει καθοριστικό ρόλο στην ανάπτυξη του ρυθμού. Όπως επίσης και στην ανάπτυξη της συναρμοστικής ικανότητας, τη συντονισμένη δηλαδή κίνηση χεριού και ποδιού, η οποία δεν είναι αρκετά ανεπτυγμένη ακόμα και σε ενήλικες. Μάλιστα, ο συντονισμός αυτός είναι ακόμα πιο απαιτητικός, όταν το παιδί ή ο ενήλικας πρέπει ταυτόχρονα να τραγουδήσει και να χορέψει. Όλα αυτά τα χαρακτηριστικά, καλλιεργούνται και αναπτύσσονται μέσα από τον παραδοσιακό χορό και συμβάλουν στη βελτίωση της καθημερινότητας των συμμετεχόντων.Η συστηματική ενασχόληση ενός παιδιού με το χορό καθώς αυτό μεγαλώνει,αυξάνει τη σιγουριά που νιώθει το παιδί για τις κινήσεις του. Έχει διαπιστωθεί,ότι μέσα από το χορό πραγματοποιείταιβελτίωση της δύναμης, της ταχύτητας,της ευκινησίας και της ευκαμψίας σε νεαρούς αθλητές, όπως και της ισορροπίαςσε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας. Ο χορός σαν ένα είδος άσκησης λιγότερο επικίνδυνο από άλλα, θεωρείται ότι μπορεί να προάγει υγιή και επιτυχημένη περίοδο γηρατειών, συμβάλλει στην αντιληπτική λειτουργία, αλλά και στην ικανότητα χαλάρωσης και συγκέντρωσης του ατόμου. Επίσης, άτομα που συμμετέχουν σε παραδοσιακό χορό φαίνεται να μη σταματούν την ενασχόλησή τους αυτή ακόμα και μετά από κάποιο σωματικό πόνο, όπως για παράδειγμα προβλήματα στο μηνίσκο, σε αντίθεση με άτομα που πάνε για τρέξιμο ή γυμναστήριο, τα οποία όπως φαίνεται από έρευνες, σταματούν για κάποια περίοδο μέχρι να περάσει ο πόνος. Έτσι ενισχύεται η άποψη ότι ο χορός, εκτός από σωματικά, προσφέρει και ψυχικά οφέλη.
Ψυχικά Οφέλη:
Αρκετά σημαντικό ρόλο έχει η μουσική στη ψυχική σύνθεση των παιδιών. Η ποικιλία των ακουστικώνκαι κινητικών ερεθισμάτων που δέχονταιμέσα από τον παραδοσιακό χορό, βοηθάστην αρμονική τους ανάπτυξη. Ο χορός αποτελεί ένα είδος εκτόνωσης από την ένταση της καθημερινότητας, ενώ μπορεί να συμβάλλει στη μείωση του αισθήματος μοναξιάς. Η κατάθλιψη, η οποία αυξάνεται όλο και περισσότερο στις μέρες μας, καταπολεμάται μέσα από το χορό, μειώνεται το άγχος και βελτιώνεται η διάθεση(έρευνα 2005). Ισχυροποιείται η αυτοπεποίθηση, ευνοούνται οι διαπροσωπικές σχέσεις, απομακρύνεται το αίσθημα απομόνωσης, βελτιώνεται η ποιότητα ζωής. Ακόμα και σε ασθενείς με άνοια, ο χορός φαίνεται να βελτιώνει τη ψυχική τους κατάσταση.Η συμμετοχή σε Ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς αυξάνει την ευεξία, τη ζωντάνια και βελτιώνει τη ψυχοσωματική κατάσταση των ατόμων που συμμετέχουν. Οι ηλικιωμένοι που συμμετέχουν σε παραδοσιακό χορό φαίνεται να ζουν πιο ευτυχισμένοι, να έχουν καλύτερη ψυχική διάθεση, καθώς επίσης ενισχύεται η γνωστική τους δεξιότητα και η μνήμη. Επίσης, ο χορός προσφέρει ισορροπία στη ζωή των ηλικιωμένων, ένα αίσθημα ολοκλήρωσης και ικανοποίησης από τη ζωή τους. Σημαντικό είναι, πως σε πρόσφατη έρευνα του 2011, φαίνεται πως άτομα που συμμετείχαν συστηματικά σε παραδοσιακό χορό είχαν καλύτερα επίπεδα συναισθηματικής νοημοσύνης σε σχέση με άτομα που πήγαιναν συστηματικά για περπάτημα, τρέξιμο ή σε γυμναστήριο. Μπορούσαν δηλαδή, να κατανοούν και να διαχειρίζονται καλύτερα τόσο τα δικά τους συναισθήματα, όσο και τα συναισθήματα των γύρω τους. Φυσικά,τα οφέλη από το χορό είναι ακόμα μεγαλύτερα, αν η συμμετοχή είναι για μεγάλο χρονικό διάστημα ή και για όλη μας τη ζωή. Έτσι βλέπουμε πως ο χορός και κυρίως ο Ελληνικός παραδοσιακός χορός,δεν είναι απλά βήματα. Φέρει μέσα του παραδόσεις, αξίες, ήθη και ιδανικά, συμβάλλοντας στη δημιουργία και διατήρηση της πολιτισμικής μας ταυτότητας. Ταυτόχρονα συμβάλει σε μεγάλο βαθμό στην ποιότητα ζωής που έχουμε, σωματική και ψυχική. Αυτός είναι ο πλούτος της Ελληνικής μας παράδοσης, που έχουμε να μεταφέρουμε στις επόμενες γενιές!
Μαρία Ευαγ. Μπουγιέση